Doğru CATIA lisansı, kullanıcı sayısından önce kullanıcının yaptığı işe göre belirlenir: parça ve montaj tasarlayan bir mühendisle Class-A yüzey kuran bir uzman aynı kapsama ihtiyaç duymaz. Dassault Systèmes (3DS), 3DEXPERIENCE CATIA yazılımını rol olarak paketler; lisansın nasıl kullanılacağını ise teklif koşullarında tanımlanan şema (isme atanmış, eş zamanlı, token, kredi) ve ödeme yapısı (kalıcı lisans ya da abonelik) belirler. Bu yazıda bu kararları 3DS'in kendi sayfalarına ve teklif koşullarına dayanarak açıyoruz.
Lisans planı iş listesiyle başlar
Lisans planına unvan listesiyle başlamayın. Aynı firmada "tasarım mühendisi" unvanını taşıyan iki kişiden biri fikstür ve teknik resim çizerken diğeri karmaşık yüzeyli bir parça kuruyor olabilir. 3DS'in 3DEXPERIENCE CATIA sayfasına göre yazılım, gereken bütün uygulamaları bir arada veren roller halinde paketlenir. Aşağıdaki tablo, sık görülen profiller için bakılacak rol örneklerini 3DS'in ürün sayfalarındaki adları ve tanımlarıyla veriyor.
|
Kullanıcı profili |
3DEXPERIENCE'ta bakılacak rol |
3DS'in rol tanımından |
|
Mekanik tasarımcı |
Mechanical Designer |
Karmaşık mekanik projeleri oluşturmak ve yönetmek için geliştirilmiş uygulama seti |
|
Mekanik ve yüzey tasarımcısı |
Mechanical & Shape Designer |
Parça, ürün ve karmaşık yüzey çeşitliliğini bir arada içeren basit ve gelişmiş mekanik projeler |
|
Mekanizma ve takım tasarımcısı |
Mechanical Motion Designer |
Takım için sac ve talaşlı metal parçalardan oluşan mekanizmaların hareketini doğru tasarlamak |
|
Class-A yüzey uzmanı |
Class-A Expert; Style & Class-A Modeler |
Stil niyetini ve teknik gereksinimleri karşılayan, Class-A kalitesinde üst düzey yüzeyler; üretime hazır üst düzey yüzeylerle biçim tasarımı |
|
İnceleyen ve onaylayan kullanıcı |
Collaborative Industry Innovator |
3DEXPERIENCE platformunda disiplinler arasında iş birliği yaparak ürün geliştirmek |
Tablo yalnızca örnektir. 3DS'in 3DEXPERIENCE CATIA sayfasındaki rol kataloğunda kompozit gibi disiplinler için ayrı roller de bulunur.
Class-A tarafında 3DS'in ayrıca ICEM Surf ürünü ve ICEM Design Experience uygulaması vardır; 3DS, ICEM Design Experience'ı 3DEXPERIENCE platformunda CAS ve Class-A yüzey uzmanlarına yönelik yeni bir modelleme uygulaması olarak tanımlıyor.
Büyük montajlarla çalışan ekiplerde de aynı ayrım geçerlidir. Montajı yalnızca görüntüleyen ve inceleyen kullanıcıyla tasarımı değiştiren kullanıcıyı aynı rolle planlamak gerekmez.
CATIA V5 mi, 3DEXPERIENCE CATIA mı?
Seçim lisansın yapısını da değiştirir. 3DS'in CATIA V5 teklif koşulları V5 için dört lisans şeması sayar:
- Add-on
- Concurrent (or Floating) Based
- Machine (or node-lock) Based
- System License.
Aynı belgenin paketlenmiş teklifler bölümünde bulut hizmetli dört CATIA paketi yer alır:
- CATIA with Cloud Services (5OB-CATPOW)
- CATIA Engineer Excellence with Cloud Services (5OB-CATEP)
- CATIA Mechanical Engineer Excellence with Cloud Services (5OB-CATMEP)
- CATIA Mechanical & Shape Engineer Excellence with Cloud Services (5OB-CATMSP)
Belgeye göre bu paketler, içerdikleri CATIA V5 PLM Express lisanslı programlarının yanında 3DEXPERIENCE çevrim içi hizmetlerine (Online Services) erişim verir. Listelenen hizmetler arasında Collaborative Industry Innovator ve Collaborative Designer for CATIA V5 bulunur ve bu hizmetlere erişim, ALC ödemelerinin güncel olmasına bağlıdır.
Bu bağlantının ne işe yaradığını 3DS'in CATIA V5 bulut hizmetleri sayfası anlatıyor: V5 kullanıcıları ürün tasarımlarını ve diğer belgelerini 3DEXPERIENCE platformunda paylaşıp yönetebilir, bağlantıyı da Collaborative Designer for CATIA V5 sağlar.
3DEXPERIENCE CATIA'da ise yazılım baştan rol olarak paketlenir ve 3DS roller için On Premise (şirket içi) ve Public Cloud (bulut) filtrelerini ayrı ayrı sunar.
Lisans şemaları: isme atanmış, eş zamanlı, token
Lisansı kimin ve kaç kişiyle kullanabileceğinizi lisans şeması belirler. 3DS'in 3DEXPERIENCE lisanslı programları için yayımladığı teklif koşulları altı şema sayar: Named User Based, Casual Named User Based, Concurrent (or Floating) Based, Token Based, Credit Based ve System License.
Belgedeki tanımlar şöyledir:
|
Şema (3DS'in adıyla) |
3DS teklif koşullarındaki anlamı |
|
Named User Based (isme atanmış) |
Kullanım, işlem belgesinde (Transaction Document) tanımlanan en fazla sayıdaki isimli kullanıcı için yetkilidir. |
|
Casual Named User Based (seyrek kullanan isimli kullanıcı) |
İşlem belgesinde belirtildiğinde, isimli kullanıcının kullanımı aksi yazılmadıkça takvim ayı başına 40 saati geçemez. |
|
Concurrent (or Floating) Based (eş zamanlı) |
Kullanım, aynı anda çalışan en fazla kullanıcı sayısı için yetkilidir. |
|
Token Based (token) |
Lisans süresince belirli sayıda token kullanma hakkı verir. |
|
Credit Based (kredi) |
Erişim süresince belirli sayıda kredi tüketme hakkı verir. |
Hangi şemanın hangi ürün için geçerli olduğunu belge, varsa ürün portföyüne (Product Portfolio) ve ilgili işlem belgesine bırakır. V5'teki Machine (or node-lock) Based şemasında ise kullanım, ürünün sipariş edildiği makine sayısı kadar yetkilidir.
Bu tanımlar teklif öncesi hesabın nasıl kurulacağını da gösterir. Eş zamanlı şemada belirleyici sayı, aynı anda çalışan en fazla kullanıcı sayısıdır; isme atanmış şemada ise her isimli kullanıcı ayrı sayılır. Vardiyalı çalışan ya da CATIA'yı dönemsel kullanan ekiplerde bu iki sayı birbirinden ayrılır. Teklif istemeden önce ikisini de çıkarın: CATIA kullanacak kişilerin isim listesi ve en yoğun saatte aynı anda çalışan kullanıcı sayısı.
İsme atanmış lisansta kullanıcı değişikliği de koşula bağlıdır. 3DEXPERIENCE teklif koşullarına göre müşteri, kalıcı personel değişikliğini yansıtmak için isimli kullanıcıyı değiştirebilir ve kullanmaya yetkili kişi sayısı verilen hak sayısını aşamaz. Kullanım hakkı, işlem belgesinde yazan şemayla sınırlıdır.
Kalıcı lisans mı, abonelik mi?
3DS'in CATIA satın alma rehberi (son güncelleme 06.04.2026), CATIA için kalıcı (perpetual) ve abonelik tabanlı lisans türlerini sayıyor. Rehbere göre kalıcı lisansın süren bakım bedelleri vardır; abonelik ise yıllık ya da aylık ödemeyle daha esnek bir model sunar.
Teklif koşullarında ödeme yapıları kısaltmalarla tanımlanır:
|
Kısaltma |
Açılımı |
3DS teklif koşullarına göre |
| PLC | Primary License Charge | PLC/ALC yapısıyla sipariş edilen her lisans için birincil lisans bedelidir. CATIA V5 koşullarına göre PLC ödemesi, lisansın yürürlük tarihinde 3DS'in sunduğu sürümü kalıcı olarak kullanma hakkı verir. |
| ALC | Annual License Charge | Yıllık bedeldir. CATIA V5 koşullarına göre bir yıllık destek hizmetini ve o yıl içinde 3DS'in sunduğu sürümleri kullanma lisansını kapsar. |
| YLC | Yearly License Charge | Lisanslı programın kullanımı için yıllık lisans bedelidir. CATIA V5 koşullarına göre bir yıllık kullanım lisansını (o yıl sunulan sonraki sürümler dahil) ve bir yıllık destek hizmetini kapsar. |
| QLC | Quarterly License Charge | Lisanslı programın kullanımı için üç aylık lisans bedelidir. |
3DEXPERIENCE teklif koşulları da aynı kısaltmaları tanımlar, ancak bu yapıların belgenin kapsadığı her teklife uygulanmayabileceğini açıkça not eder. Tablo yalnızca kalemleri tanımlar.
Kurulum modeli ve veri yönetimi kapsamı
3DEXPERIENCE için kurulum modeli, rol seçiminden önce verilmesi gereken bir karardır; 3DS rol kataloğunu On Premise ve Public Cloud filtreleriyle ayrı ayrı gösterir.
Veri yönetiminde iki ürün farklı yerden başlar. V5 tarafında platform bağlantısı, yukarıdaki bulut hizmetli paketlerle ve Collaborative Designer for CATIA V5 üzerinden kurulan bir seçenektir. 3DEXPERIENCE CATIA'da ise yazılım rol olarak paketlendiği için değişiklik, onay ve yaşam döngüsü yönetimi gibi yeteneklerin kapsamı da kullanıcılara atanan rollerle belirlenir.
Rol satın almak, revizyon kurallarını, onay akışını ve kimin hangi veriye hangi yetkiyle erişeceğini kendiliğinden tanımlamaz. Bunlar kurulumda ayrıca tasarlanır.
CATIA Lisans Maliyetini Etkileyen Faktörler Nelerdir?
Toplam sahip olma maliyetini hesaplarken lisansın yanına şu kalemleri de yazın:
- İş istasyonu ve ekran kartı
- Kurulum ve yapılandırma; şirket içi kurulum seçilirse sunucu altyapısı ve bakımı
- Mevcut verinin aktarımı ve doğrulanması
- Rol bazında kullanıcı eğitimi
- Şablon, katalog ve makroların yeni yapıya uyarlanması
- ERP ve MES entegrasyonları
Dar tutulan bir yapılandırmada eksik kalan araçlar sonradan ek lisans gerektirir; gereğinden geniş bir yapılandırma ise kullanılmayan lisans demektir. Bu liste, unvan listesinden daha sağlam bir başlangıç verir. Karar netleşmeden önce gerçek bir parça, büyük bir montaj, müşteriden gelen bir CAD verisi ve bir revizyon senaryosuyla yapılacak bir demo da rol ve paket seçimini somutlaştırır.
CATIA Lisansı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
CATIA lisansı nasıl satın alınır?
Yenaplus, Dassault Systèmes Yetkili İş Ortağıdır; İstanbul, Ankara ve Bursa ofisleriyle 3DS çözümlerini kurar, uygular, eğitir ve destekler. Lisans kararına hazırlanırken kullanıcıların iş listesini ve aynı anda çalışan kullanıcı sayısını çıkarmanızı öneriyoruz. İletişim sayfamızı kullanabilir, ürün ayrıntılarına CATIA sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
CATIA V5 lisansı ile 3DEXPERIENCE CATIA lisansı aynı mı?
Hayır. CATIA V5 teklif koşulları Add-on, Concurrent (or Floating), Machine (or node-lock) ve System License şemalarını sayar. 3DEXPERIENCE teklif koşulları ise isme atanmış, seyrek kullanan isimli kullanıcı, eş zamanlı, token, kredi ve System License şemalarını sayar. 3DEXPERIENCE CATIA'da yazılım ayrıca rol olarak paketlenir.
Eş zamanlı lisans ile isme atanmış lisans arasındaki fark nedir?
3DS'in tanımıyla isme atanmış (Named User Based) kullanım, işlem belgesinde tanımlanan en fazla sayıdaki isimli kullanıcı için yetkilidir. Eş zamanlı (Concurrent) kullanımda sınır, aynı anda çalışan en fazla kullanıcı sayısıdır. Hangi şemanın sunulduğunu ürün portföyü ve işlem belgesi belirler.
CATIA'da her yıl ödeme yapılır mı?
Modele bağlıdır. 3DS'in satın alma rehberine göre abonelikte ödeme yıllık ya da aylık yapılır. CATIA V5 teklif koşullarında PLC ödemesi kalıcı lisans verir; yıllık ALC ise bir yıllık destek hizmetini ve o yıl sunulan sürümleri kullanma lisansını kapsar. Bulut hizmetli V5 paketlerinde çevrim içi hizmetlere erişim de ALC ödemelerinin güncel olmasına bağlıdır.
Yenaplus ile
Yenaplus, Dassault Systèmes Yetkili İş Ortağıdır; İstanbul, Ankara ve Bursa ofisleriyle 3DS çözümlerini kurar, uygular, eğitir ve destekler. Lisans kararına hazırlanırken kullanıcıların iş listesini ve aynı anda çalışan kullanıcı sayısını çıkarmanızı öneriyoruz. Bu listeleri teknik bir görüşmede konuşmak için iletişim sayfamızı kullanabilir, ürün ayrıntılarına CATIA sayfamızdan ulaşabilirsiniz.
